En die wijnen komen uit Swartland. Daar raakt Adi niet over uitgepraat. “Swartland is een agrarisch gebied. Een en al graan. De broodmand van Zuid-Afrika, zeggen ze wel eens. Uitgestrekte akkers worden onderbroken door heuvels. Op de hellingen waar geen graan kon worden verbouwd, plantte men druiven. 

Toen ik aan het begin van mijn loopbaan in Darling werkte, leerde ik het nabijgelegen Swartland al een beetje kennen. Ik ontdekte om elke hoek en achter iedere heuvel verborgen hellingen met druiven. Vaak stokoude wijngaarden met een uitstekende ligging en een voedingsarme bodem. Wat wil je als wijnmaker nog meer?”

HET ONTSTAAN VAN WINEFARM KALMOESFONTEIN

Adi Badenhorst komt van oorsprong niet uit Swartland. Hij werd geboren in Constantia waar zijn vader en grootvader druiven verbouwden. “Ik groeide weliswaar op tussen de druiven, maar niet tussen wijnmakers. Wijn maken leerde ik een beetje op school, maar vooral on the job. Binnen zitten boven de boeken was niks voor mij. Ik maakte de wijn bij Rustenberg in Stellenbosch toen we de kans kregen om Kalmoesfontein in Swartland te kopen. Een uitdaging, want Swartland is totaal anders dan Stellenbosch of Constantia. 

De winefarm was zwaar verwaarloosd, maar we geloofden erin. We moesten alles opnieuw opbouwen. Geen compleet uitgeruste kelder zoals ik bij Rustenberg gewend was. Terug naar de basis. Dat werd het begin van een nieuwe toekomst. De oude wijngaarden zaten vol verrassingen. Tussen de chenin blanc-stokken vonden we clairette blanc en palomino, de druif waarvan in Andalusië sherry wordt gemaakt. Fantastisch.”

DE DRUIVEN UIT SWARTLAND

“Swartland bleek nog meer dan ik had verwacht één grote ontdekkingstocht. De streek heeft zo veel potentie om een eigen gezicht te laten zien. Samen met een groepje gelijkgestemde wijnmakers, The Swartland Independent Producers, proberen we uit te vinden welke druivenrassen de typerende kenmerken van Swartland het beste weerspiegelen. We laten ons leiden door het terroir. 

De natuurlijke omstandigheden bepalen welke rassen we hier planten. We gaan dus niet voor druiven die toevallig in de mode zijn. Zorgvuldige, strenge selectie is volgens ons de enige manier om als gebied een eigen, unieke status te ontwikkelen die op lange termijn standhoudt. Zo ging dat in het verleden ook, in de grote gebieden van Europa. Riesling in de Mosel, cabarnet en merlot in Bordeaux, syrah en grenache in de Rhône.”

PSYCHOLOGISCHE RIJPHEID VS FYSIOLOGISCHE RIJPHEID

“In Swartland gedijen mediterrane druiven goed. Ze moeten namelijk tegen hitte en droogte kunnen. De natuur is de baas. Als wijnmaker moet je het doen met wat je hebt en daarnaar handelen. In gebieden met een koeler klimaat worden de druiven geoogst als ze helemaal rijp zijn en maximaal suiker bevatten. Fysiologische rijpheid heet dat; die kun je meten. Ik ga voor psychologische rijpheid: oogsten op mijn gevoel. Als ik wacht totdat de druiven volledig rijp zijn, bevatten ze te veel suiker en missen ze zuren. Het resultaat is logge, laffe wijn met veel alcohol. Zonder balans. Precies waar we hier niet van houden.”

WIJN MOET DORST LESSEN

“Ik hou van wijn die mijn dorst lest. Die je kunt drinken en die je kunt bewaren. Van wijn die in je glas verandert. Die wel complex, maar niet gecompliceerd is. Transparant en uitdagend, maar niet moeilijk te doorgronden. Ik geloof in een blend vanuit de wijngaard. Zoals ik mijn oude wijngaarden, chenin blanc gemixt met clairette blanc en palomino, aantrof. 

Onze nieuwe aanplant zal een field blend worden van negen druivenrassen in één wijngaard. Alles wordt in één keer geplukt en vergist. Blenden gebeurt op die manier vooraf en dat maakt de wijn harmonischer. Natuurlijk zullen er verschillen in rijpheid tussen de rassen optreden. De een rijpt nu eenmaal sneller dan de ander, maar dat houdt het geheel mooi in evenwicht.”

DE HELE DRUIVENTROS WORDT GEGIST

“In de kelder knutselen we zo min mogelijk aan de wijn. Ik werk op traditionele wijze. Er wordt bijvoorbeeld niet aangezuurd en geen chemisch middel gebruikt om de wijn te klaren. We vergisten de hele tros, met steel en al. Bijna overal in de wereld worden de druiven ontsteeld uit angst voor rauwe, groene tonen. Bij ons zijn de stelen rijp genoeg en leveren ze een bijdrage aan de structuur van de wijn. Dat geeft een natuurlijke bite. In enkele gevallen, alleen in de open vergistingskuipen, treden we de druiven nog met de voeten. Dat blijft bijzonder. Met je blote benen in de gistende massa.”

NAAST WIJN OOK GIN

Wijn maken is voor Adi en zijn ‘amazing wife’ Cornelia, zoals hij zelf zegt, een serieuze zaak. “Voor de grap doen we er dingen naast. We hebben een soort onversterkte fino sherry gemaakt van palominodruiven en ook een eigen tonic ontwikkeld. We zijn gék op gin! Samen met een Deense cocktailspecialist hebben we het recept van een oud Afrikaans aperitief herontdekt: Caperitive. Een soort vermout van Kaapse kruiden, heel interessant. En we brouwen bier, maar nu even niet want we hebben geen vergunning.”

GEEN VOORBEELDWIJN

Op de vraag of er een wijn is die Adi als voorbeeld heeft, haalt hij zijn schouders op. “Ik drink veel verschillende wijnen, overal vandaan. Ik zou eerlijk gezegd geen enkele wijn als mijn voorbeeld kunnen noemen. We werken hier met wat we hebben en maken de wijn die we zelf graag drinken. Er zijn zo veel grote en fantastische wijnen in de wereld. Ik herinner me wel mijn eerste liefde: Château Musar uit Libanon.”

ADI'S WIJN PROEVEN?

Wij hebben zijn wijnen voor je uitgezocht op deze pagina. Of ga direct naar de wijnen van Adi Badenhorst.

Lees meer over wijnland Zuid-Afrika.